13.Hz. Muhammed Baba Semmasî (k.s.)

Evliyânın büyüklerinden ve Silsile-i Âliyye denilen İslâm âlimlerinin onüçüncüsüdür. Türkistan’da Râmiten ile Buhâra arasında Semmas köyünde doğdu. 1354 (h.755) de orada vefât etti. Tasavvuf ilmini büyük âlim Alî Râmitenî’den öğrendi. Onun derslerinde ve sohbetlerinde yetişip, tasavvufta yüksek dereceye ulaştı. Hocası kendisinden sonra irşâd makamına Muhammed Baba Semmâsî (k.s.)’u seçti. Talebelerine ona tâbi olmalarını emretti. Hocasının vefâtından sonra Muhammed Baba Semmâsî (k.s.) çok talebe yetiştirdi ve içlerinden bir kısmını tasavvufta yüksek makama kavuşturdu. Bu talebelerinin başında, kendisinden sonra yerine geçen Seyyid Emir Külâl (k.s.) gelmektedir. Bir talebesi de Şâh-ı Nakşibend Bahâeddîn Buhârî hazretleridir. Bahâeddîn Nakşibend hazretleri Kasr-ı Hindüvan’da doğdu. Henüz o doğmadan hocası Muhammed Baba Semmâsî (k.s.) onun doğduğu yerden geçerken; “Bu yerden büyük bir zâtın kokusu geliyor. Pek yakında Kasr-ı Hindüvan Kasr-ı Ârifân olur.” dedi. Bir gün yine oradan geçiyordu; “Şimdi o güzel koku daha çok geliyor, umarım ki o büyük insan dünyâya gelmiştir.” buyurdu. Böyle buyurduğu zaman, Bahâeddîn Buhârî hazretleri doğalı üç gün olmuştu. Dedesi çocuğun göğsünün üzerine hediye koyup, Muhammed Baba Semmâsî (k.s)’a getirince; “Bu bizim oğlumuzdur. Biz bunu kabul eyledik.” buyurup talebelerine; “Kokusunu aldığım işte bu çocuktur. Zamanının rehberi ve bir tanesi olacaktır.” dedi. Sonra halîfesi Emir Külâl hazretlerine onun iyi yetiştirilmesini tenbîh etti. Dört halîfesi vardı. Biri Hâce Sofi Suhari, ikincisi kendi oğlu Hâce Mahmûd Semmâsî, üçüncüsü Mevlânâ Danişmend Alî, dördüncüsü de Seyyid Emir Külâl hazretleriydi. (Yeni Rehber Ansiklopedisi)